Relacja między rodzicem a dzieckiem jest czymś szczególnym. To niezwykła więź emocjonalna, jednak pod względem prawnym jest to także więź, w której każda ze stron ma swoje prawa i obowiązki. Jeśli chodzi o prawa i obowiązki rodziców, wynikają one przede wszystkim z kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Jeśli jesteś rodzicem albo zamierzasz nim zostać, warto poznać prawa i obowiązki oraz dowiedzieć się, jak je realizować.
- Prawa i obowiązki rodziców wobec dziecka
Każdy rodzic ma swoje prawa i obowiązki związane z wychowywaniem dziecka. Regulacja prawna w tym zakresie jest bardzo istotna, ponieważ służy zabezpieczeniu interesów dziecka oraz jego ochronie. Prawo określa, jaka powinna być rola rodzica w wychowaniu, opiece oraz rozwoju dzieci. Nie jest to jednak tylko i wyłączenie zbiór zakazów, bo rodzice mają oczywiście także i swoje prawa.
- Prawa rodziców wobec dzieci
Rodzice mają prawa, które pozwalają im podejmować kluczowe decyzje dotyczące ich życia. Jest to element władzy rodzicielskiej. Do najważniejszych praw rodzicielskich zaliczamy:
- Prawo do wychowania dziecka zgodnie z własnymi przekonaniami – jako rodzic, możesz decydować o tym, jak wychowasz swoje dziecko, o ile nie narusza to jego dóbr. Możesz przekazywać mu swoje wartości, sposoby postępowania i tradycję.
- Prawo do kontaktów z dzieckiem – nawet wtedy, gdy rodzice są rozwiedzeni, prawo do kontaktu z dzieckiem jest ważne. W takich sytuacjach najczęściej sąd ustala zasady spotkań.
- Prawo do zarządzania majątkiem dziecka – w sytuacji, gdy dziecko ma własny majątek, rodzic może nim zarządzać, ale musi robić to w zgodzie z jego interesami – niekiedy pod nadzorem sądu rodzinnego.
- Obowiązki rodziców wobec dzieci
Obowiązki rodziców wobec dzieci są równie istotne, co prawa. Dzięki nim dzieciom umożliwione zostają warunki do rozwoju, nie tylko fizycznego, ale również emocjonalnego i intelektualnego. Do istotnych obowiązków rodziców zaliczamy:
- Obowiązek opieki i wychowania – jako rodzic, musisz zapewnić swojemu potomstwu odpowiednią opiekę i warunki do życia. Chodzi tutaj między innymi o dostęp do mieszkania, jedzenia, ubrania czy opieki zdrowotnej.
- Obowiązek edukacji – rodzic musi zapisać dziecko do szkoły, obserwować postępy w nauce i zrobić co w jego mocy, aby zapewnić mu odpowiednie warunki do edukacji.
- Obowiązek alimentacyjny – dziecko musi być wspierane finansowo do czasu osiągnięcia samodzielności. Jeśli dziecko wciąż uczy się po 18. roku życia, wsparcie musi być kontynuowane.
- Naruszenie praw lub obowiązków rodzica
W sytuacji, gdy władza rodzicielska zostanie naruszona albo nieprzestrzegane będą obowiązki rodzica, interweniować może sąd rodzinny. Może doprowadzić to do kilku scenariuszy. Jednym z nich jest ograniczenie władzy rodzicielskiej poprzez np. ustanowienie kuratora. Sąd może również pozbawić rodzica władzy rodzicielskiej.
Dzięki ustanowieniu praw i obowiązków rodziców wobec dzieci są one bezpieczniejsze. Mając odpowiednie warunki do życia, mogą właściwie się rozwijać.
W 2015 r. ukończyłem dzienne studia prawnicze na Uniwersytecie Warszawskim. Jestem wpisany na listę adwokatów świętokrzyskiej izby adwokackiej w Kielcach, a także absolwentem Center for American Law Studies organizowanym przez University of Florida. Biegle posługuję się językiem angielskim w tym angielskim prawniczym. Specjalizuję się w prawie karnym, cywilnym oraz gospodarczym.